banner
ویکی مگ

خشکی واژن

خشکی واژن یک عارضه دردناک است که بسیاری از زنان ممکن است در دوره ای از زندگی خود آن را تجربه کنند. این مشکل می تواند ناشی از کاهش سطح هورمون، شیردهی یا مصرف برخی داروها باشد اما معمولاً با یائسگی مرتبط است. گزینه های درمانی برای خشکی واژن معمولاً به علت آن بستگی دارد.

به طور معمول، دیواره های واژن با یک لایه نازک از مایع شفاف روغن کاری می شوند. هورمون استروژن به حفظ آن مایع کمک می کند و پوشش واژن را سالم، ضخیم و الاستیک نگه می دارد. کاهش سطح استروژن میزان رطوبت موجود را کاهش می دهد. ممکن است به نظر یک تحریک جزئی به نظر برسد. اما کمبود رطوبت واژن می تواند تأثیر زیادی بر زندگی جنسی شما داشته باشد. خوشبختانه چندین روش درمانی برای از بین بردن خشکی واژن وجود دارد. در ادامه همراه ویکی درمان باشید تا با این مقوله بیشتر آشنا شوید.

خشکی واژن چیست؟

خشکی واژن یک بیماری دردناک است که کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار می دهد و می تواند باعث درد در هنگام نشستن، ورزش، ادرار کردن و مقاربت جنسی شود. به طور معمول، پوشش واژن شما با مایعی روغن کاری می شود که به ضخیم و الاستیک نگه داشتن آن کمک می کند. خشکی واژن زمانی اتفاق می افتد که بافت های واژن شما خشک، نازک شده و به خوبی مرطوب نشده باشند. این مشکل منجر به ناراحتی به خصوص در هنگام رابطه جنسی می شود.

خشکی واژن در هر سنی ممکن است رخ دهد. این بیماری در طول یا بعد از یائسگی زمانی که سطح استروژن کاهش می‌یابد، شایع‌تر است. هورمون استروژن به مرطوب و سالم ماندن پوشش واژن کمک می کند. سطوح پایین استروژن باعث می شود دیواره های واژن نازک و خشک شوند. این یک وضعیت رایج یائسگی است که آتروفی واژن نامیده می شود.

لایه نازک طوبت که دیواره های واژن را می پوشاند یک محیط قلیایی ایجاد می کند که اسپرم می تواند در آن زنده بماند و برای تولید مثل جنسی به راحتی در محیط واژن به سوی تخمک حرکت کند. این ترشحات واژن همچنین دیواره واژن را روان می کند و اصطکاک را در هنگام مقاربت کاهش می دهد. با افزایش سن یک زن، تغییرات در تولید هورمون می تواند باعث نازک شدن دیواره های واژن شود. دیواره های نازک تر به معنای سلول های کمتری است که رطوبت را ترشح می کنند و این امر می تواند منجر به خشکی واژن شود.

مطلب پیشنهادی: افتادگی واژن و درمان آن

دلایل خشکی واژن

خشکی واژن

خشکی واژن معمولاً از کاهش سطح استروژن ناشی می شود. با نزدیک شدن به یائسگی، سطح استروژن شروع به کاهش می کند. تخمدان ها استروژن تولید می کنند و استروژن رشد ویژگی های بدن زنان مانند سینه ها و شکل بدن را کنترل می کند. همچنین نقش کلیدی در چرخه قاعدگی و بارداری دارد.

استروژن به ضخیم، مرطوب و سالم ماندن بافت های پوشاننده واژن کمک می کند. با کاهش سطح این هورمون، لایه پوشاننده نازک‌تر، خشک‌تر و انعطاف‌پذیرتر می‌شود. این تغییرات به عنوان آتروفی واژن شناخته می شود. سطوح استروژن ممکن است به دلایل مختلفی کاهش یابد، از جمله:

  • یائسگی
  • برداشتن تخمدان ها با جراحی (که می تواند باعث یائسگی شود)
  • زایمان و شیردهی
  • درمان های سرطان، از جمله شیمی درمانی و پرتودرمانی
  • داروهای ضد استروژن برای درمان سرطان سینه یا اندومتریوز

علل دیگر خشکی واژن می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • سندرم شوگرن، یک اختلال خودایمنی که شامل التهاب غدد بزاقی و اشکی است.
  • استفاده از آنتی هیستامین ها که با خشک کردن ترشحات به مدیریت علائم سرماخوردگی و آلرژی کمک می کند. عوارض جانبی می تواند شامل خشکی واژن و مشکل در دفع ادرار باشد.
  • داروهای ضد افسردگی که گاهی عوارض جنسی مانند خشکی واژن، کاهش میل جنسی و مشکل در ارگاسم دارند.
  • استرس و اضطراب، که می تواند بر میل جنسی و روانکاری واژن تأثیر بگذارد.
  • کاهش خون رسانی به واژن.
  • سندرم فلامر، که در آن رگ های خونی به روشی غیرعادی به محرک هایی مانند سرما و استرس واکنش نشان می دهند.

زنان سیگاری ممکن است زودتر از آنهایی که سیگار نمی کشند یائسگی را تجربه کنند، بنابراین خشکی واژن ممکن است در سنین پایین تر در این گروه رخ دهد.

علائم خشکی واژن

افراد مبتلا به آتروفی واژن و خشکی واژن ممکن است موارد زیر را تجربه کنند:

  • خارش واژن
  • سوزش واژن
  • تحریک
  • درد هنگام رابطه جنسی
  • ناراحتی در حین فعالیت بدنی
  • خطر ابتلا به عفونت های واژن و عفونت های دستگاه ادراری 

اگر خشکی به دلیل کاهش سطح استروژن باشد، ممکن است موارد زیر را نیز داشته باشند:

  • سطوح پایین تر ترشحات طبیعی واژن
  • سفت شدن دهانه واژن
  • باریک شدن واژن

این تغییرات با هم به عنوان دیسپارونی شناخته می شوند. آنها می توانند در طول رابطه جنسی دخول منجر به درد شوند.

تشخیص خشکی واژن 

خشکی واژن

پزشک یا مراقب بهداشتی خشکی واژن را بر اساس سابقه پزشکی و معاینه فیزیکی شما تشخیص می دهند. برای یافتن علت آن، پزشک در مورد علائم و داروهایی که مصرف می کنید سؤال می کند. آنها ممکن است آزمایش های زیر را انجام دهند:

  • معاینه لگن برای مشاهده داخل واژن و بررسی هرگونه که نازکی، خشکی و قرمزی 
  • آزمایش خون برای تعیین اینکه آیا سطح هورمون یا وضعیت سلامتی باعث خشکی واژن می شود یا خیر.
  • بررسی نمونه‌ای از ترشحات واژن برای رد سایر علل یا بررسی علائم عفونت

درمان خشکی واژن

درمان های زیادی برای خشکی واژن و مقاربت دردناک (دیسپارونی) مرتبط با خشکی واژن وجود دارد.

درمان های دارویی

داروها با جایگزینی یا عمل کردن مانند استروژن در بدن شما کار می کنند و فقط با نسخه پزشک قابل تهیه هستند.

  • کرم، حلقه یا قرص استروژن با دوز پایین: این داروها با جایگزینی استروژن در بدن شما عمل می کنند. کرم ها و قرص ها مستقیماً با استفاده از اپلیکاتور در واژن شما اعمال می شوند. بیشتر آنها برای استفاده روزانه تجویز می شوند تا زمانی که تسکین پیدا کنید، سپس در صورت نیاز به صورت هفتگی استفاده می شود. حلقه های حاوی استروژن تا سه ماه در واژن قرار می گیرند و سپس جایگزین می شوند.
  • آسمپیفن (Osphena): این دارو تعدیل کننده انتخابی استروژن (SERM) نامیده می شود و از راه خوراکی مصرف می شود. مانند استروژن در بدن شما عمل می کند و به درمان رابطه جنسی دردناک مرتبط با آتروفی واژن کمک می کند.
  • دهیدرواپی آندروسترون (DHEA): داروی دیگری است که مانند استروژن در بدن شما عمل می کند و به صورت یک شیاف واژینال است که به رابطه جنسی دردناک در افراد یائسه کمک می کند.

با پزشک خود در مورد خطرات و مزایای داروهای حاوی استروژن یا مواد مشابه استروژن صحبت کنید. استروژن ممکن است برای افرادی که سرطان سینه داشته اند یا در معرض خطر بالای سرطان سینه هستند، مناسب نباشد.

روان کننده ها و مرطوب کننده ها برای خشکی واژن

روان کننده ها و مرطوب کننده ها بدون نسخه در دسترس هستند و می توان آنها را از داروخانه  خریداری کرد. آنها با پر کردن بافت واژن و مرطوب کردن آن کار می کنند که می تواند به کاهش درد در حین رابطه جنسی کمک کند. دقت کنید نباید از مرطوب کننده هایی (مانند صورت یا بدن) که برای واژن مناسب نیستند استفاده کنید.

  • مرطوب‌کننده‌های واژن: هر چند روز یک‌بار از مرطوب‌کننده‌های واژن به داخل واژن خود بمالید تا پوشش واژن شما سالم بماند.
  • روان کننده های واژن: برای کاهش ناراحتی ناشی از رابطه جنسی، روان کننده ها را درست قبل از رابطه جنسی استفاده کنید. برخی از روان کننده های واژن بر پایه آب هستند و برخی مبتنی بر سیلیکون و روغن.

تحقیقات زیادی در مورد غذاهای خاصی که باید برای مرطوب و روان کردن واژن بخورید، وجود ندارد. نوشیدن آب و هیدراته ماندن به بدن کمک می کند رطوبت خود را حفظ کند.

مطلب پیشنهادی: جراحی پرینورافی واژن (تنگ کردن مدخل واژن)

درمان های طبیعی خشکی واژن 

روغن های طبیعی مانند روغن هسته انگور، زیتون، گیاهی، آفتابگردان یا روغن نارگیل ممکن است یک درمان خانگی بی خطر برای خشکی واژن باشند. روغن های طبیعی باید به عنوان روان کننده خارجی قبل از مقاربت استفاده شوند. با این حال، روان کننده های روغنی می توانند به کاندوم آسیب برسانند، بنابراین اگر در سنین باروری هستید، فقط از روان کننده های مبتنی بر آب استفاده کنید.

برخی از پزشکان تحریک جنسی منظم را برای کمک به ترغیب بافت های واژن به مرطوب شدن توصیه می کنند. یکی دیگر از مواردی که باید امتحان کنید، مدت زمان طولانی تری برای تحریک قبل از مقاربت است. رطوبت واژن با برانگیختگی گره خورده است. به دنبال راه هایی باشید که شما و شریک زندگی تان می توانید لذت خود را قبل از مقاربت افزایش دهید.

پیشگیری از خشکی واژن

با انجام موارد زیر می توان از خشکی واژن جلوگیری کرده یا آن را به حداقل برسانید:

  • داشتن فعالیت جنسی منظم 
  • از دوش، عطر، یا دئودورانت در ناحیه واژن یا نزدیک آن استفاده نکنید و فقط با صابون های بدون عطر و رنگ آن را شستشو دهید.
  • زمان بیشتری را برای پیش بازی قبل از رابطه جنسی برای تحریک خود در نظر بگیرید که باعث افزایش ترشحات واژن می شود.

لازم است بدانید که تغییرات مربوط به سن یا تولید مثل در واژن قابل پیشگیری نیستند.

سخن پایانی

خشکی واژن می تواند باعث ناراحتی در ناحیه واژن و لگن شود. دلایل مختلفی برای این وضعیت وجود دارد. این عارضه زیاد جدی نیست و چندین روش درمانی وجود دارد برای آن وجود دارد و راه هایی نیز وجود دارد که می توانید به پیشگیری از آن کمک کند. با این حال، اگر خشکی واژن مداوم را تجربه می کنید، آن را با پزشک خود در میان بگذارید تا بتواند به شما در یافتن درمان مناسب کمک کند.

سوالات متداول

آیا کم نوشیدن آب می تواند منجر به خشکی واژن شود؟

خیر، نوشیدن آب و کمبود آب بدن ربطی به این بیماری ندارد.

آیا قبل از یائسگی هم دچار این عارضه می شویم؟

بله، در هر سنی ممکن است خشکی واژن رخ دهد ولی بیشتر در زمان یائسگی اتفاق میفتد.

 

۴/۵ - (۲ امتیاز)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.